۱. کاهش تزریق ارز

بعضی فعالان بازار ارز می‌گویند که علت افزایش قیمت دلار در ایران این هست که بانک مرکزی ارز کمتری به صرافی‌های خود در بازار تزریق کرده یا با قیمت بالاتر ارز می‌فروشد. تعداد زیادی از صرافان کاهش تزریق ارز را تایید کرده‌اند.

۲. پیش به سوی ارز تک نرخی

از دیگر دلایلی که در این باره ارائه شده تلاش دولت برای افزایش قیمت ارز و تک نرخ کردن آن هست. یکی از کسانی که در این باره اظهار نظر کرده امیر خجسته، رئیس فراکسیون مبارزه با مفاسد اقتصادی مجلس ایران، هست که گفته برنامه این هست که دولت نرخ دلار را نهایتا به ۵۰۰۰ تومان برساند تا آن را تک نرخی کند. البته فاصله گرفتن نرخ آزاد ارز از نرخ دولتی آن، شرایط را برای تحقق این خواسته مشکل خواهد کرد.

۳. جبران کسری بودجه

بعضی دیگر البته گفته‌اند افزایش قیمت ارز یکی از اقدامات دولت برای جبران کسری بودجه سال آینده هست. هادی قوامی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس، مستقیما به این نکته اشاره کرده و گفته: “نرخ محاسباتی ارز در بودجه سال ۱۳۹۶، ۳ هزار و ۳۰۰ تومان بود، اما اکنون نرخ مبادله‌ای ۳ هزار و ۸۰۰ تومان هست، ‌پس حداقل ۱۰ هزار میلیارد تومان از مابه‌التفاوت نرخ ارز تا پایان سال عاید دولت می‌شود که به نوعی بخشی از کسری بودجه را جبران می‌کند.”

۴. اجرای قانون ارزش افزوده جدید در دبی

دلیل دیگری که عده‌ای به آن اشاره کرده‌اند اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده از ابتدای ‌سال ٢٠١٨ در دوبی، امارات متحده عربی هست. با اجرای این قانون تأمین ارز برای صرافی‌های ایران هزینه‌بر شده هست.

۵. بالا رفتن تقاضا

ناآرامی‌های اخیر خیابانی در شهرهای مختلف ایران هم به عدم قطعیت درباره وضعیت اقتصادی روزهای پیش رو و کاهش احتمالی ارزش ریال دامن زد و افزایش تقاصا برای ارز در بازار بالا رفت. در آن مدت، تعدادی از سرمایه‌گذاران پول خود را از بانک‌ها و موسسات مالی خارج کردند و با تبدیل تومان به ارز (عمدتا دلار و یورو) به دنبال حفظ ارزش دارایی خود بودند. قیمت دلار بازار آزاد در فاصله هفتم تا ٢١ دی، یعنی قبل و بعد از اعتراض‌ها حدود ٢٠٠ تومان گران شد.

۶. تراز منفی

عده دیگری به وضعیت “منفی” تجارت خارجی ایران طی ۹ ماه گذشته اشاره ‌کرده‌اند که به گفته آنها خروج ارز از ایران در این مدت بیشتر از واردات آن بوده هست و به همین دلیل تقاضای ارز در بازار افزایش یافته هست.

۷. جهش فنری

بعضی منتقدان هم می‌گویند سیاست “سرکوب ارزی” دولت و تلاش برای پایین نگه داشتن نرخ ارز باعث شده قیمت آن مانند فنری که رها شده باشد، اوج بگیرد.

۸. جو بی اعتمادی

بی‌اعتمادی یا کم‌اعتمادی شهروندان به بانک‌ها هم عامل دیگری هست که باعث شده حجم زیادی از سرمایه‌های شهروندان ایرانی به بازار ارز سوق داده شوند.

به عقیده بعضی اقتصاددانان، اگر زمینه‌های یکسان سازی نرخ ارز فراهم نباشد، بازار ارز با تنش مواجه خواهد شد.

در شرایط فعلی که تورم یک رقمی شده هست، اجرای این برنامه عملی‌تر به نظر می‌رسد و بانک مرکزی نیز اعلام کرده هست به صورت جدی به دنبال یکسان کردن نرخ ارز هست. البته فاصله گرفتن نرخ آزاد ارز از نرخ دولتی آن، شرایط را برای تحقق وعده یکسان‌سازی ارز سخت‌تر می‌کند.


اشتراک در شبکه اجتماعی

گوگل پلاس فیسبوک تویتر لینکدین دیگ کلوب فیسنما